Mae Academyddion Met Caerdydd yn Helpu Llunio Polisi Iechyd Byd-eang Sefydliad Iechyd y Byd

Mae academyddion o Brifysgol Metropolitan Caerdydd yn chwarae rhan flaenllaw wrth ddylanwadu ar bolisi iechyd rhyngwladol, gan gyfrannu at ganllawiau byd-eang newydd gan Sefydliad Iechyd y Byd sydd â'r nod o fynd i'r afael â rhai o heriau mwyaf dybryd y byd.

Cyd-awdurodd ymchwilwyr o Ganolfan Ymchwil Iechyd, Gweithgaredd a Llesiant (CAWR) y Brifysgol bennod gyntaf canllaw polisi newydd pwysig gan Sefydliad Iechyd y Byd a gynlluniwyd i helpu llywodraethau i adeiladu cymdeithasau iachach, tecach a mwy cynaliadwy.

Mae’r canllaw — Implementing the Global Framework on Well-being at Country Level: Policy Pathways — yn mynd i'r afael â'r hyn y mae'r Sefydliad Iechyd y Byd yn ei ddisgrifio fel "polygreisis" byd-eang: pwysau cyfunol a gorgyffwrdd newid hinsawdd, anghydraddoldebau cymdeithasol sy'n ehangu, dirywiad amgylcheddol ac ansefydlogrwydd gwleidyddol. Darllenwch gyhoeddiad llawn Sefydliad Iechyd y Byd.

Wedi'i ddatblygu mewn ymateb i Siarter Llesiant Genefa wedi'i gynhyrchu mewn cydweithrediad ag EuroHealthNet ac arbenigwyr o bob cwr o Ewrop, mae'r cyhoeddiad yn darparu llwybrau polisi ymarferol i lywodraethau i greu "cymdeithasau lles". Yn hytrach na mesur cynnydd drwy cynnyrch domestig gros yn unig, mae'r fframwaith yn annog cenhedloedd i flaenoriaethu iechyd, cynhwysiant, cynaliadwyedd amgylcheddol a chydnerthedd hirdymor.

Yr Athro Diane Crone, Dr Kate Isherwood, Dr Rachel Sumner, Dr Jenny Mercer, Chris Wallis a Paul Sellars yw awduron y bennod; ‘Nurturing Planet Earth and its ecosystems’. Mae eu cyfraniad yn archwilio'r cysylltiad hanfodol rhwng iechyd dynol a'r amgylchedd naturiol, gan nodi camau ymarferol, sy'n seiliedig ar dystiolaeth, y gall Gweinidogion Iechyd a llunwyr polisi rhyngwladol eu cymryd i amddiffyn eu pobl a'r blaned.

Mae cyfranogiad CAWR yn tynnu sylw at enw da rhyngwladol Met Caerdydd am ymchwil gymhwysol sy'n llywio polisi byd-eang ac yn cyflawni effaith pendant y tu hwnt i'r byd academaidd.

Drwy gyfrannu at y cyhoeddiad nodedig hwn gan Sefydliad Iechyd y Byd, mae'r tîm wedi helpu i lunio canllawiau a fydd yn cefnogi gwledydd ledled y byd i ailystyried sut mae cymdeithasau'n mesur llwyddiant — gan roi lles wrth wraidd gwneud penderfyniadau.

Mae eu gwaith yn dangos sut mae ymchwil ym Met Caerdydd yn parhau i sbarduno newid ystyrlon, go iawn ar raddfa fyd-eang.