Dyfarnwyd grant i ymchwilwyr Met Caerdydd i hyrwyddo defnydd diogel o osôn wrth storio bwyd

Mae ymchwilwyr ym Mhrifysgol Metropolitan Caerdydd wedi sicrhau £425,000 o gyllid i helpu i roi hwb i ddiogelwch bwyd a lleihau gwastraff bwyd drwy ddatblygu’r defnydd diogel o osôn. Bydd y grant a ddyfarnwyd gan Adran yr Amgylchedd, Bwyd a Materion Gwledig (DEFRA), drwy Innovate UK, yn galluogi’r ymchwiliad i’r defnydd diogel ac effeithiol o osôn mewn cyfleusterau storio bwyd, mewn partneriaeth â Phrifysgol Greenwich ac Ozone Industries Ltd. Ym Met Caerdydd, bydd y prosiect yn cael ei arwain gan Dr James Blaxland ac mae’n adeiladu ar waith cynharach y tîm yn datblygu safonau ar gyfer defnyddio osôn yn ddiogel mewn amgylcheddau cynhyrchu bwyd.

Mae osôn, nwy sy’n digwydd yn naturiol sy’n cynnwys tri atom ocsigen, yn cael ei gydnabod fwyfwy fel asiant gwrthficrobaidd pwerus. Pan gaiff ei gymhwyso’n gywir, gall ddileu bacteria, firysau, mowldiau a phlâu heb adael gweddillion cemegol niweidiol. Mae hyn yn ei gwneud yn ddewis arall addawol i ddulliau diheintio a chadwraeth traddodiadol yn y diwydiant bwyd, gyda photensial sylweddol i wella canlyniadau diogelwch bwyd.

Bydd yr ymchwil newydd yn canolbwyntio ar sefydlu canllawiau rheoleiddio newydd ar gyfer defnyddio osôn mewn lleoliadau storio bwyd, lle mae cynnal ansawdd a diogelwch bwyd dros gyfnodau estynedig yn cyflwyno heriau unigryw. Trwy leihau halogiad microbaidd ac arafu difetha, gallai osôn chwarae rhan allweddol wrth ymestyn oes silff a lleihau gwastraff bwyd yn sylweddol ar draws y gadwyn gyflenwi.

“Mae osôn yn cynnig ateb hynod effeithiol, heb weddillion ar gyfer rheoli halogiad microbaidd mewn amgylcheddau bwyd,” meddai Dr Blaxland. “Mae’r prosiect hwn yn caniatáu inni gymryd y cam nesaf, gan sicrhau bod ei gymhwyso mewn cyfleusterau storio nid yn unig yn effeithiol ond yn amlwg yn ddiogel i ddefnyddwyr, tra hefyd yn helpu i leihau colledion bwyd.”

Yn wahanol i driniaethau cemegol confensiynol, mae osôn yn dadelfennu’n gyflym yn ôl i ocsigen, gan leihau effaith amgylcheddol a dileu’r angen am drin, storio neu waredu cemegol. Gall hefyd dreiddio i ardaloedd anodd eu cyrraedd, gan ddarparu glanweithdra mwy cynhwysfawr o’i gymharu â dulliau wyneb yn unig.

“Gosododd ein Partneriaeth Trosglwyddo Gwybodaeth gynharach y sylfaen ar gyfer defnydd osôn diogel mewn cyfleusterau cynhyrchu eu hunain,” ychwanegodd Dr Blaxland. “Gyda chefnogaeth Innovate UK, gallwn nawr ymestyn yr egwyddorion hynny i storio, gan wella safonau diogelwch bwyd wrth helpu’r diwydiant i fynd i’r afael â’r mater critigol o wastraff bwyd.”

Disgwylir i’r prosiect gyflwyno canllawiau ymarferol, asesiadau risg a safonau sy’n barod i’r diwydiant a fydd yn helpu cynhyrchwyr bwyd a gweithredwyr storio i weithredu technoleg osôn yn hyderus, gan gefnogi system fwyd fwy diogel, mwy cynaliadwy.