Ysgoloriaeth PhD: Cynrychioli Cymunedau Bwriadol yng Nghymru
Ysgoloriaeth Partneriaeth Doethurol Gydweithredol (CDP) Cyngor Ymchwil Celfyddydau a Dyniaethau (AHRC)
Teitl y Prosiect: Archifau'r dyfodol: Cynrychioli cymunedau bwriadol yng Nghymru fel glasbrintiau ar gyfer diwylliannau cydweithredol, teg a gwydn, gydag Amgueddfa Cymru a Phrifysgol Metropolitan Caerdydd.
Dyddiad Dechrau: 1 Hydref 2026
Dyddiad Cau ar gyfer Ceisiadau: 1 Mehefin 2026
Cynhelir cyfweliadau ar: 22 a 23 Mehefin 2026
Mae'n bleser gan Amgueddfa Cymru a Phrifysgol Metropolitan Caerdydd gyhoeddi bod ysgoloriaeth ddoethuriaeth gydweithredol wedi'i hariannu'n llawn o fis Hydref 2026 o dan Gynllun Partneriaethau Doethurol Cydweithredol (CDP) yr AHRC.
Mae'r prosiect hwn yn ceisio ymchwilio a dogfennu cymunedau bwriadol yng Nghymru.
Bydd y Ddoethuriaeth hon yn cydweithio â chymunedau bwriadol yng Nghymru, gan greu archif bwrpasol o fewn Amgueddfa Cymru i gynrychioli eu hanesion, arferion a'u gwerthoedd. Mae cymunedau bwriadol - eco-bentrefi, prosiectau cyd-dai, cymuned, a thai cydweithredol wedi'u seilio ar ddelfrydau cymdeithasol, gwleidyddol, ysbrydol neu ecolegol a rennir. Maent yn aml yn arbrofi gyda ffyrdd amgen o fyw, gan feithrin perthynas agos â'r tir a blaenoriaethu cynaliadwyedd, hunanddibyniaeth, a chyfrifoldeb ar y cyd.
Bydd y myfyriwr wedi'i leoli ym Mhrifysgol Metropolitan Caerdydd ac ar Safleoedd Amgueddfa Cymru. Bydd cyfleoedd i gymryd rhan yn y rhaglen o Ddigwyddiadau Datblygu Carfan y Bartneriaeth Doethurol Gydweithredol a drefnir ar gyfer myfyrwyr Partneriaeth Doethurol Gydweithredol gan yr AHRC, yn ogystal â hyfforddiant a datblygiad a ddarperir gan Brifysgol Metropolitan Caerdydd a Chonsortiwm Diwylliant a Threftadaeth Cymru CDP4.
Trosolwg o'r Prosiect
Nod y prosiect yw cyd-greu a rhannu casgliad sy'n galluogi Amgueddfa Cymru i gynrychioli pobl sy'n byw mewn cymunedau bwriadol ledled Cymru drwy wneud y canlynol:
- Cynhyrchu ymchwil ddoethurol wreiddiol sy'n defnyddio dull mwy na dynol at gysylltiadau cymunedol-tirwedd.
- Datblygu casgliad clyweledol fel sbardun ar gyfer ymchwil a dehongli yn y dyfodol.
- Creu pecyn cymorth sy'n cynnwys fframwaith moesegol ar gyfer cyd-greu casgliadau i arallgyfeirio arferion amgueddfeydd.
Cwestiynau Ymchwil Posibl
- Sut allwn ni ddogfennu ac archifo'r rhyng-gysylltiad rhwng tir a chymuned i greu glasbrintiau ar gyfer ffyrdd o fyw cynaliadwy?
- Sut y gellir cynrychioli arferion effaith isel cymunedau bwriadol yn gynhwysol drwy ddull mwy na dynol?
- Ym mha ffyrdd y mae cymunedau bwriadol wedi siapio diwylliant a thirwedd Cymru?
- Sut ydyn ni'n datblygu fframweithiau moesegol ar gyfer casglu a chyd-greu casgliadau gyda chymunedau sy'n ceisio byw y tu allan i normau cymdeithasol?
Ar gyfer ymholiadau anffurfiol, cysylltwch â Dr Kirsten Stevens-Wood trwy kstevens-wood@cardiffmet.ac.uk.
Manylion y Dyfarniad
Mae grantiau hyfforddiant doethurol y Bartneriaeth Doethurol Gydweithredol yn ariannu ysgoloriaethau amser llawn am 4 blynedd neu ran-amser cyfwerth hyd at uchafswm o 8 mlynedd.
Mae'r dyfarniad yn talu ffioedd dysgu hyd at werth y ffi gartref amser llawn. Lefel Ffioedd Dangosol Cyngor Ymchwil y DU yw £5,238. Mae croeso i fyfyrwyr rhyngwladol wneud cais a bydd yn ofynnol iddynt breswylio yn y DU tan gwblhau'r Ddoethuriaeth. Mae Prifysgol Metropolitan Caerdydd wedi hepgor y gwahaniaeth rhwng ffioedd rhyngwladol a ffioedd cartref ar gyfer y dyfarniad hwn.
Mae'r wobr yn talu cyflog blynyddol i bob myfyriwr, boeth yn fyfyrwyr cartref neu’n fyfyrwyr rhyngwladol. Mae'r cyflog hwn yn ddi-dreth, ac mae'n cyfateb i gyflog blynyddol, gan alluogi'r myfyriwr i dalu costau byw. Isafswm Cyflog Doethurol UKRI yw £21,805. Mae hefyd daliad cynhaliaeth Partneriaeth Doethurol Gydweithredol o £600 y flwyddyn.
Mae rhagor o fanylion ar gael ar y Gwefan UKRI.
Bydd yr ymgeisydd llwyddiannus yn gymwys i dderbyn grant teithio ychwanegol a threuliau cysylltiedig yn ystod y prosiect trwy garedigrwydd Consortiwm Diwylliant a Threftadaeth Cymru CDP4 sy'n werth hyd at £400 y flwyddyn am 4 blynedd.
Cymhwysedd
- Mae'r ysgoloriaeth hon yn agored i ymgeiswyr Cartref a Rhyngwladol.
- I gael eu dosbarthu fel myfyriwr cartref, rhaid i ymgeiswyr fodloni'r meini prawf canlynol:
- Bod yn ddinesydd o'r DU neu Iwerddon (yn bodloni gofynion preswylio), neu
- Bod ganddynt statws sefydlog, neu
- Bod â statws ymlaen llaw (bodloni gofynion preswylio), neu
- Bod ganddynt ganiatâd amhenodol i aros neu gyrraedd
- Mae'r diwygiad diweddaraf o Ganllaw Cyllido Grant Hyfforddiant AHRC.
- Mae myfyrwyr rhyngwladol yn gymwys i dderbyn y dyfarniad llawn am gynnal a chadw fel y mae myfyrwyr cartref.
- Rydym am annog yr ystod ehangaf o ddarpar fyfyrwyr i astudio ar gyfer ysgoloriaeth Partneriaeth Doethurol Gydweithredol ac rydym wedi ymrwymo i groesawu myfyrwyr o wahanol gefndiroedd i wneud cais. Rydym yn croesawu ceisiadau gan bob aelod o'r gymuned fyd-eang waeth beth fo'u hoedran, anabledd, rhyw, hunaniaeth rhywedd, ailbennu rhywedd, statws priodasol neu bartneriaeth sifil, beichiogrwydd neu famolaeth, hil, crefydd neu gred a chyfeiriadedd rhywiol.
- Yn ddelfrydol, dylai ymgeiswyr fod â chymhwyster lefel Meistr perthnasol mewn pwnc perthnasol er enghraifft Hanes Cymdeithasol, Anthropoleg, Astudiaethau Diwylliannol, Ymarfer Estynedig, Cyfathrebu Gweledol, Celfyddyd Gain, Cyfeiriad Digidol, Dogfennol a Ffeithiol, neu allu dangos profiad cyfatebol mewn lleoliad proffesiynol fel Amgueddfeydd, Archifau, sefydliadau ymchwil.
- Rhaid i ymgeiswyr allu dangos diddordeb mewn ffyrdd o fyw amgen cynaliadwy a brwdfrydedd dros ddatblygu sgiliau yn ehangach mewn meysydd cysylltiedig.
- Bydd yr ymgeisydd llwyddiannus yn destun gwiriad DBS uwch o ganlyniad i natur yr ymchwil.
- Fel gwobr gydweithredol, bydd disgwyl i fyfyrwyr dreulio amser ar safleoedd Prifysgol Metropolitan Caerdydd ac Amgueddfa Cymru fel y bo'n briodol.
- Mae disgwyliad y bydd myfyrwyr yn treulio cyfnodau sylweddol o amser gyda'r cymunedau yng Nghymru y maent yn ymchwilio iddynt.
Noder – bydd yn rhaid i bob ymgeisydd fodloni telerau ac amodau UKRI ar gyfer cyllid.
Manylion y prosiect a sut i wneud cais
Byddwn yn cefnogi ymgeiswyr drwy'r broses ymgeisio a chyfweld drwy gynnig addasiadau rhesymol a rhagor o wybodaeth ar gais. Gallai hyn gynnwys, ond heb fod yn gyfyngedig i, cyfleoedd i siarad â goruchwylwyr prosiect ac i ddysgu mwy am y systemau cymorth a'r polisïau sydd ar waith yn Amgueddfa Cymru – Amgueddfa Cymru a Phrifysgol Metropolitan Caerdydd. Cysylltwch â Dr Kirsten Stevens-Wood (kstevens-wood@cardiffmet.ac.uk) i gael gwybodaeth am y prosiect a'r broses ymgeisio a Huw Jones, Gwasanaethau Ymchwil ac Arloesi: hpjones@cardiffmet.ac.uk ar gyfer ymholiadau am gymorth sefydliadol sydd ar gael yn y lle cyntaf.
Gofynnwn i bob ymgeisydd lenwi ffurflen fonitro Cydraddoldeb, Amrywiaeth a Chynhwysiant gwirfoddol. Mae pob ymateb yn ddienw.